Nooit aan beginnen

Onze reporter Hans van de Ven keek rond op RAIL 2017 en maakte op zijn bekende wijze onderstaand relaas.

Theo Schrijver is er stellig in. Hij zit in het demoteam van de NMF-stand en is bezig met een Locomotion Kit van Round House. Met vaste hand boort hij minuscule gaatjes in de afdekplaat onder een draaistel. Met een speld kan hij nu zo nodig de achterliggende tandwielen van een drupje olie voorzien. Ook de kast van het centraal gelegen wormwiel heeft ie al onder handen genomen door met een vijltje de boel open te leggen. "Dan is de kans op ontsporingen bij puntstukken van wissels kleiner. En ook hier is het smeren eenvoudiger geworden." Als ik verwonderd vraag of dit niet vrágen is om stof tussen de tandwielen schudt hij zijn hoofd en lacht: "Nooit wat van gemerkt. En zo ja, nou dan kan ik het er ook simpel uit peuteren." Hij vertrouwt heilig op de ervaringen en adviezen van ene Jeff Johnston, van wie hij het dikke MDC Shay handboek binnen bereik heeft.
Spontaan begint hij de ontstaansgeschiedenis van de Shay-locs uit de doeken te doen. Het nauwelijks toegankelijke berglandschap vergde zéér bochtig smalspoor. Dus kreeg de Shay draaistellen. De centraal geplaatste stoomcilinder dreef de wielen aan via cardanische stangen en het al genoemde wormwiel. De forse ladingen én de stevige stijgingspercentages noopten al snel tot het inbouwen van twee (in v-vorm geplaatste) cilinders. Al snel gevolgd door een derde exemplaar, reden waarom het geheel excentrisch op het onderstel staat. Ondertussen wijst ie geregeld op de bouwtekening van de onderhavige loc en schudt nog maar eens met zijn hoofd: nooit aan beginnen. Maar zijn ogen glimmen er bij.

Ik strek de benen en zwalk eens door de beurshallen van Rail 2017. Veel verkoopstands met nieuw en tweedehands materiaal. Alleen daarvoor kun je al een dag uittrekken. Prachtige banen, waar ik straks nog eens wat dichterbij moet zien te komen. En - opvallend, méér demostands. Dwangrail.nl, MSG 's Hertogenbosch, MSC Oost Brabant, TT Nederland, MSG Valkenswaard en dan vergeet ik vast nog wel een paar. Ja, je kunt hier heel wat opsteken. Maar ik ga terug naar de NMF-stand. Vlak daarvoor heerst serene rust bij Legoland City Vintage, waar drie Legotreinen uit de jaren '70 kalm hun rondjes rijden op het uitgestrekte traject dat Train Nerd Peter-Martijn Hellemons heeft uitgezet. De flinke voorraad Action-batterijen hoeft ie nauwelijks aan te spreken, want pas na enkele uren continue draaien vraagt het eerste locje om verse energie. In de demostand zit Arie van Wageningen tussen een aantal onderdelen van modulebakken. Hij bouwde de Virginia Railway, een fraai groen bergachtig landschap. Zoek op YouTube naar het filmverslag van Henk Sip "Modelspoorbeurs Zutphen @ 2016 Overzicht december"; de eerste twee minuten zie je prachtige Amerikaanse treinen van Arie aan je voorbij trekken. Nu is hij bezig met Cincinnatti North, een veel vlakker landschap. Maar hier in de NMF-demostand laat hij zien hoe hij servo-aandrijvingen onder de baan inbouwt. Met een plastic hoekprofiel (3x3 cm), met een balpenstiftje, een gedemonteerd kroonsteentje, een stukje installatiedraad, het kost een habbekrats en dat is bij onze toch wel prijzige hobby mooi meegenomen.

Die TT intrigeert me en dus zoek ik ze nog even op. Een van de clubleden is rijtuigen aan het weatheren, maar daarnaast staat een leuke baan opgesteld. Duidelijk is te zien dat het een Duits landschap is. Maar de 50 à 60 leden van TTNederland houden wel van een grapje en hadden zin om dit weekend eens ander materieel te laten rijden. Tja, dat krijg je als alle leden van je (landelijke) club meer dan 100 treinsamenstellingen op de baan kunnen brengen. Een fraaie mengelmoes aan treinen kwam dus voorbij. Hoewel schaal 1:120 moeilijke jaren heeft gekend, vooral eind jaren '60 toen Rokal de productie staakte, staat TT tegenwoordig weer flink in de belangstelling. Er komen geregeld nieuwe modellen uit, ook bij kleinserie-producent PSK Modelbouw in Haarlem. En anders rest niets dan zelf vervaardigen, zoals de vader van voorzitter Hans Kessels van 1mm vliegtuigtriplex dubbeldekkers maakte. Niet alle delen van de baan zijn trouwens voor kinderogen bestemd; zo ligt er een uitgestrekt naturistenzwembad verscholen achter de bomen.

Onschuldiger zijn de zijspanmotor met Kuifje, de paddenstoel met witte stippen en de oude maar nog werkende oliemolen. Leuke club, lid van de NMF. Geen wonder dat de Rail-organisatie er geen bezwaar tegen had om ook de ROKAL-Freunde uit Lobberich een plekje te gunnen.
Ik keer nog één keer terug naar de demostand van de NMF. Want ook de enige man zónder pet kan er wat van. Cor Rood houdt van het ombouwen van wagons naar modellen die niet in de handel verkrijgbaar zijn. Op zijn werkblad een notitie waarop met hoofdletters staat aangegeven dat geduld het belangrijkste element vormt. Vandaag ondergaat een GBS een metamorfose naar een Gltmehks. Juist ja. Ik stond er ademloos naar te kijken hoe het bolle dak werd vervangen door een geknikt exemplaar, hoe Cor deuren toevoegt aan de kopse zijden en nog veel meer details aanwijst.

Ook hier weer tal van tips om het goedkoop te houden. Bijvoorbeeld: maak een dekzijl van één laagje tissue (de twee andere zijn nog te gebruiken bij matige verkoudheid), fixeer ze met wat verdunde houtlijm, verf ze bruin en zorg met drybrush voor de finishing touch. Let echter ook op de spanbanden bij het rode dekzijl achter op de foto. Of deze: styreen is uitstekend te verlijmen met Bison Kit verdunner. Dat spul doet styreen versmelten en dat is precies de bedoeling. Zo'n busje gaat jaren mee! Wel handig bij dit alles is een kistje met allerhande ultraklein gereedschap en slimme restanten.

Wat een leerzame dag. Ik noteer al die goede ideeën en zet er boven: "Ooit aan beginnen".

Tekst en foto's: Hans van de Ven.

 

Komende evenementen

Geen evenementen
Evenementen
Juni 2017
Z M D W D V Z
28 29 30 31 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 1